))وضعيت آثار مكشوفه 3 مورد زير را روشن مي نمايد (( 

      1- عليرغم تخريب فراوان تپه هگمتانه در طول سالهاي گذشته خوشبختانه آثار يك شهر باستاني هنوز وجود دارد .

2- شهر باستاني كه قسمت شرقي آن از زير خاك خارج شده وداراي يك سيستم معماري خاص مي باشد ، اين سيستم قبل از اجرا به وسيله متخصصين طراحي شده و سپس در اين نقطه پياده شده است . طبيعي است اجراي چنين عملي و به عبارت بهتر ايجاد يك شهر بزرگ و مهم مي توانسته فقط از عهده حكومت ساخته شود و بر اين مبنا مي بايستي يكي از پادشاهان ايران باستان احتمالا" پادشاه  مادي دستورات لازم براي ايجاد چنين شهري جهت مقر حكومتي خود صادر كرده باشد تا بتوان نيروهاي متخصصين را به كار گرفته و با فراهم كردن امكانات مالي ، نيروي انساني و دراختيار گرفتن زمين لازم و وسيع نسبت به احداث آن اقدام نمود .

3- ارزش واهميت فراوان شهر با حصار و برجهاي قطور وستبر روشن مي شود و وجود چنين استحكاماتي نه تنها دليل بر اهميت شهر احداث شده است ، بلكه به نظر مي رسد كه وجود دشمناني كه احتمالا" موجوديت مردم و ساكنين شهر را به خطر بيندازد ، نيز از نظر سازندگان آنها دورنمانده و به همين دليل استحكامات مناسب براي حفاظت از شهر وشهرنشينان و اموال آنها و امول دولتي ايجاد شده است .